လာအိုႏိူင္ငံ

လာအိုႏိူင္ငံ

လာအို ႏိုင္ငံသည္ အေရွ႕ေတာင္အာရွ၏ ကုန္းတြင္းပိတ္ ႏိုင္ငံျဖစ္ၿပီး ျမန္မာ၊ တရုတ္ ၊ ဗီယက္နမ္ ၊ ကေမာၻဒီးယား ၊ ထိုင္းတို႔ႏွင့္ ထိစပ္လ်က္ ရွိသည္။ ဧရိယာ စတုရန္းမိုင္ေပါင္း (၉၁၄၂၉) ၊ (၂၃၆၈၀၀ စတုရန္း ကီလိုမီတာ) က်ယ္၀န္းၿပီး ၂၀၀၇ စာရင္းမ်ားအရ လူဦးေရ (၆၅၂၁၉၉၈) ရွိသည္။ ျပင္သစ္တို႔၏ အုပ္စိုးမႈမွ ၁၉၄၉ ဇူလိုင္ (၁၉) တြင္ လြတ္လပ္ေရး ရရွိခဲ့သည္။  ျပည္နယ္မ်ား လာအိုႏိုင္ငံကို ျပည္နယ္ (၁၆) ခု ႏွင့္ ၿမိဳ႕ေတာ္ ဗီယန္က်င္းျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားသည္။ ျပည္နယ္မ်ားမွာ - Attapu Bokeo Bolikhamxai Champasak Houaphan Khammouan Loung Namtha Louangphabang Oudomxai Phongsali Salavan Savannakhet Xaignabouli Xaisomboun (special administrative zone, dissolved in 2006) Xekong Xiangkhoang တို႔ ျဖစ္ၾကသည္။ ၿမိဳ႕ေတာ္ ဗီယန္က်င္းကို သီးျခား ၿမိဳ႕ေတာ္ (ျပည္နယ္) အျဖစ္ ခြဲျခားထားသည္။ လာအိုႏိုင္ငံ၏ ျပည္နယ္မ်ား ပထ၀ီအေနအထား ႏွင့္ ရာသီဥတု လာအိုႏိုင္ငံသည္ အေရွ႕ေတာင္အာရွ၏ ကုန္းတြင္းပိတ္ႏိုင္ငံျဖစ္ၿပီး ေတာင္ကုန္းေတာင္တန္း ေပါမ်ားကာ ထူထပ္ေသာ သစ္ေတာႀကီးမ်ားျဖင့္ ႏုိင္ငံ၏ ဧရိယာ အေတာ္မ်ားမ်ားကို ဖံုးလႊမ္းထားသည္။ အျမင့္ဆံုးေနရာမွာ Phou Bia ျဖစ္၍ ၂,၈၁၇ မီတာ (၉,၂၄၂ ေပ) ျမင့္သည္။ မဲေခါင္ျမစ္သည္ ႏိုင္ငံ၏ အေနာက္ဘက္တြင္ ထိုင္းႏိုင္ငံႏွင့္ နယ္နိမိတ္အျဖစ္ ပိုင္းျခားထားသည္။ ႏိုင္ငံ၏ အေရွ႕ပိုင္း ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံ နယ္စပ္တစ္ေလွ်ာက္တြင္လည္း ေတာင္တန္းမ်ားက ကာဆီးထားသည္။ ရာသီဥတု အေနျဖင့္ အပူပိုင္း မုတ္သုန္ရာသီဥတု ရရွိသည္။ ေမလမွ ႏို၀င္ဘာလအထိ မိုးသည္းထန္စြာ ရြာသြန္းၿပီး ဒီဇင္ဘာမွ ဧၿပီလအထိ အလြန္ ေျခာက္ေသြ႕သည္။ လာအိုႏိုင္ငံသည္ အင္ဒိုခ်ိဳင္းနားက်ား ၊ အာရွကၽြဲႀကီးမ်ိဳးႏွင့္ အာရွဆင္တို႔၏ အဓိက က်က္စားရာ ျဖစ္သည္။ တိရစၦာန္ မ်ိဳးစိတ္အသစ္ေပါင္းမ်ားစြာကိုလည္း ၿပီးခဲ့ေသာ ႏွစ္မ်ားအတြင္း ရွာေဖြေတြ႕ရွိခဲ့ၾကသည္။ အစိုးရစနစ္ လာအိုႏိုင္ငံသည္ ဆိုရွယ္လစ္ သမၼတ စနစ္က်င့္သံုးၿပီး တစ္ပါတီ စနစ္ ျဖစ္သည္။ တစ္ခုတည္းေသာ ပါတီမွာ လာအိုျပည္သူ႕ေတာ္လွန္ေရးပါတီ Lao People's Revolutionary Party (LPRP) ျဖစ္ၿပီး ႏိုင္ငံ့ေခါင္းေဆာင္မွာ သမၼတ ႏွင့္ LPRP ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္သူ Choummaly Sayasone ျဖစ္သည္။ အစိုးရေခါင္းေဆာင္မွာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ Bouasone Bouphavanh ျဖစ္သည္။ ယဥ္ေက်းမႈ လာအိုႏိုင္ငံ၏ ယဥ္ေက်းမႈတြင္ ဗုဒၶဘာသာ၏ လႊမ္းမိုးမႈမ်ား ေတြ႕ရသည္။ ဘာသာစကားမွအစ ဘုရား ၊ ကန္ ၊ ေက်ာင္း ၊ စာေပ ႏွင့္ အႏုပညာမ်ားအထိ ဗုဒၶဘာသာ၏ ရိုက္ခတ္မႈမ်ားစြာ ပါ၀င္သည္။ လာအို ေတးဂီတမ်ားကို ရိုးရာ တူရိယာမ်ားျဖင့္ တီးခတ္ၾကသည္။ ဆန္ကို အဓိက စားသံုးၾကၿပီး ရိုးရာ အစားအေသာက္မ်ားလည္း ရွိသည္။